Interview met Kuro Tanino

Niwa Gekidan Penino | Avidya – The Dark Inn

In de voorstelling Avidya – The Dark Inn zoekt de Japanse regisseur en schrijver Kuro Tanino naar de oorzaak van het verdwijnen van eeuwenoude cultuur. Zoals de warmwaterbronnencultuur die hij bedreigd zag worden door een hogesnelheidstrein. “Ik vroeg me af wat we door die ‘vooruitgang’ allemaal zouden gaan verliezen.”

“Er was eens een klein dorpje in de bergen, waar, in een huisje, een oud echtpaar woonde.” Zo begon het kinderprogramma Nihon Mukashibanashi toen schrijver en regisseur Kuro Tanino klein was. Die zin vol fantasierijke belofte liet hem niet meer los. En dus begint zijn voorstelling Avidya – The Dark Inn met een huisje in de bergen.

In zijn geval is het huisje een herberg bij een bron waarin de dorpelingen komen baden. Dat zal niet lang meer gaan, want de herberg wordt bedreigd door de aanleg van een hogesnelheidslijn. Op een dag arriveren in de herberg een poppenspeler en zijn zoon, die het leven van de gezapige bewoners nog meer op zijn kop dreigen te zetten.

Familiestamboom

Het idee voor de voorstelling ontstond toen Tanino zelf bij een warmwaterbron verbleef, waar mensen kwamen om genezen te worden. “Op dat moment waren er grote werkzaamheden aan de gang om een treinverbinding aan te leggen. In korte tijd veranderde de omgeving onherkenbaar. Ik vroeg me af wat we door die ‘vooruitgang’ allemaal zouden gaan verliezen. Daarmee werd de basis voor de voorstelling gelegd.”

De eeuwenoude cultuur van het baden in hete bronnen (de zogenaamde Onsen-cultuur) speelt voor Tanino dan ook een belangrijke rol in de voorstelling. “Die cultuur en de bijbehorende gebruiken verdwijnen langzaam. Het is belangrijk uit te zoeken waarom dat is.” Al was het maar omdat die oude gebruiken het heden verbinden met zaken die je je nu bijna niet meer kan voorstellen. Zoals in de persoon van de Sansuke. “De Sansuke is degene die bij de bron je haar en je rug wast. Maar hij hielp in de Edo-periode ook stellen om kinderen te krijgen als de man daar niet toe in staat was. De Sansuke nam die taak van de man over door met zijn vrouw naar bed te gaan. Daar kun je je vanuit onze huidige ethiek niets meer bij voorstellen, maar lang geleden betekende geen kinderen het einde van de familiestamboom.”

Zelfdeceptie

Een ander aspect van de Onsen-cultuur is de gelijkheid die het met zich meebrengt, zegt Tanino. “Bij het baden in de heetwaterbron is iedereen naakt. Dat maakt de bronnen tot een egalitaire plek.” Daar komt voor een Westers theaterpubliek nog een aspect bij, denkt hij. “Dat publiek ziet niet zo snel naakte Aziatische lichamen van verschillende leeftijden.” Ook daarin schuilt dus een zekere vorm van gelijkheid: we verschillen niet zoveel van elkaar.